Նիկոլ Փաշինյանը նահանջում է՝ զիջելով Հայաստանն ու Արցախը․ «Հրապարակ»

44-օրյա պատերազմից հետո օրեցօր ավելանում են ադրբեջանական պահանջները, ու մեծանում է ախորժակը․ նրա հակահայ ցանկությունները զուգորդվում են ռազմական գործողություններով, իսկ հայկական կողմը՝ Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ, ամեն օր ավելի ու ավելի խեղճացած ու նվաստացած պայմաններով է խաղաղություն մուրում՝ պատրաստ լինելով նահանջել բոլոր նախկին պահանջներից, միայն թե պահի սեփական աթոռը, գրում է «Hraparak.am»-ը։

«Կառավարության երեկվա նիստում Նիկոլ Փաշինյանի ելույթը ծայրից ծայր այն մասին էր, որ չնայած 44-օրյա դաժան պատերազմից հետո էլ Ադրբեջանը «որդեգրել և իրականացնում է «Լեռնային Ղարաբաղն առանց հայերի» քաղաքականությունը», չնայած այսօր Արցախում ծայրաստիճան լարված մթնոլորտ է, և ամեն օր նոր ոտնձգությունների մասին ենք տեղեկանում, ինքը պատրաստ է օր առաջ Ալիևի հետ խաղաղության պայմանագիր ստորագրել։

Ընդ որում՝ Նիկոլ Փաշինյանը թվարկում է «Ղարաբաղն առանց հայերի» քաղաքականության գործնական քայլերը, որոնց նաև նպաստել է ՀՀ իշխանությունը՝ իր գլխավորությամբ։

Դիցուք՝ որպես այդ քաղաքականության օրինակ է նշում Ադրբեջանի շարունակական և կամայական պնդումները, թե նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությունով արձանագրվել է, որ Պաշտպանության բանակը Լեռնային Ղարաբաղից դուրս բերելու պարտավորություն է դրվել մեզ վրա, իսկ փաստն այն է, որ տարիուկես է՝ Արցախի Պաշտպանության բանակը չի համալրվում Հայաստանից․ ոչ մի զինծառայող Հայաստանից չի մեկնում Արցախ։

Վերադառնալով կառավարության երեկվա նիստի ելույթին՝ Նիկոլ Փաշինյանը ոչ միայն մուրում, այլև աղերսում էր խաղաղության պայմանագրի ստորագրումը՝ Ադրբեջանի ղեկավարությանը վստահեցնելով, որ հայկական կողմն Ադրբեջանի ներկայացրած խաղաղության հինգ պայմաններին դեռ շաբաթներ առաջ է հավանություն տվել։

Փաշինյանը երկար-բարակ ներկայացնում էր, թե պետական պաշտոնյաներից ով ինչպես է պատասխանել իրեն, ինքն ինչ է ասել, արտգործնախարարն ինչ է ասել, և վերջում եզրահանգում էր՝ սա նշանակում է, որ «Հայաստանի համար ընդունելի է փոխադարձաբար տարածքային ամբողջականության և սահմանների անխախտելիության ճանաչման սկզբունքը:

Եվ ուրեմն հարց է ծագում, ինչո՞ւ է Ադրբեջանն այս արձագանքը համարում արձագանքի բացակայություն»:

Հիշեցնենք, որ այս տարվա մարտի 14-ին հայտնի դարձավ, որ Ադրբեջանը դիվանագիտական խողովակներով, իսկ երեկվա ելույթում Փաշինյանն ասում էր՝ ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահող երկրներից մեկի միջոցով, Հայաստանին է ներկայացրել խաղաղության հինգ պայմաններ, որոնց հիման վրա առաջարկում է, այսպես կոչված, խաղաղության պայմանագիր կնքել։ Ադրբեջանի սկզբունքներն ու պահանջները հայտնի են։

Եթե պարզ լեզվով թարգմանենք՝ ուզում են Լեռնային Ղարաբաղը ներառել Ադրբեջանի կազմի մեջ կամ ճանաչել միմյանց տարածքային ամբողջականությունը, գնալ սահմանազատման ու սահմանագծման՝ ըստ իրենց ուզած սահմանների, այն է՝ առանց անկլավների, ստանալ Սյունիքում միջանցք, այսօր և հետայսու միմյանց տարածքային պահանջներ չներկայացնել և այլն։

Նկատենք, որ ադրբեջանական պահանջներին ու ցանկություններին տրված հայկական կողմի պատասխաններում հստակ կորագիծ է նկատվում․ եթե առաջին օրերին հակադրվում էին և մերժում, ապա կորի վերջին շտրիխը դրեց Նիկոլ Փաշինյանը՝ իր երեկվա ելույթով, և հայտարարելով, որ պատրաստ են ընդունել Ադրբեջանի նախապայմանները։ 

Այժմ հետահայաց նայենք, թե ինչ են ասել 5 նախապայմանները ստանալու առաջին օրերին և ինչ են ասում հիմա։ Առաջարկները ստանալուց հետո ՀՀ ԱԳՆ-ից ասացին, որ ի պատասխան՝ դիմել են ԵԱՀԿ համանախագահներին՝ առաջարկելով վերսկսել բանակցություններն արցախյան կարգավորման թեմայով։

Իսկ մեկ օր անց արտգործնախարար Արարատ Միրզոյանը հարցազրույցով անդրադարձավ դրանց՝ հատուկ շեշտելով, որ «Ադրբեջանի հետ խաղաղության պայմանագրի շուրջ բանակցությունները պետք է ընթանան առանց նախապայմանների»։

Արտգործնախարարը նկատել էր՝ Բաքվի առաջարկած կետերն ամբողջությամբ չեն արտացոլում առկա խնդիրների ողջ օրակարգը․

«Ինչ վերաբերում է բուն առաջարկներին, ապա երկու երկրները, ըստ էության, դեռևս 1991 թվականի դեկտեմբերի 8-ին համատեղ ստորագրելով «Անկախ պետությունների համագործակցության ստեղծման մասին» համաձայնագիրը, արդեն իսկ ճանաչել են միմյանց տարածքային ամբողջականությունը և ընդունել են, որ չունեն միմյանց նկատմամբ տարածքային պահանջներ»։ Իշխանությունները նաև վարչապետի մակարդակով են ավելի վաղ այսպես արձագանքել Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը ճանաչելու վերաբերյալ պահանջին։

Իսկ Ադրբեջանն իր տարածքային ամբողջականության մեջ դիտարկում է նաև Արցախը։ Այստեղ էլ իշխանական թևը հակադարձում է, թե Ղարաբաղի հարցը երբեք էլ տարածքային հարց չի եղել։

Ավելի ուշ Արարատ Միրզոյանը սկսեց մեղմացնել դիրքորոշումը․ մարտի 21-ին ԱԺ արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովում հրավիրված քննարկմանը հայտարարեց, թե «հայկական կողմը հավելումներ է կատարել Ադրբեջանի առաջարկած օրակարգում, և դրանց շուրջ էլ Հայաստանը պատրաստ է շարունակել բանակցությունները»։ «Այլ բան է, որ այդ առաջարկներն ամբողջապես չեն հասցեագրում Հայաստան-Ադրբեջան համապարփակ խաղաղության օրակարգը։ Մեր պատասխաններում առանցքային ենք համարում ԼՂ հայության իրավունքները և ԼՂ կարգավիճակի հարցի հասցեագրումը։ Այս ամբողջական հենքի վրա մենք պատրաստ ենք սկսել բանակցություններն Ադրբեջանի հետ»,- անդրադառնալով հայկական կողմի պատասխանին՝ նշել է Միրզոյանը։

Հարկ է նշել, որ այդ ընթացքում ադրբեջանցիներն արդեն ինտենսիվ կրակոցներ էին արձակում Խրամորթի ուղղությամբ, արցախցիներին զրկել էին բնական գազից, իսկ մարտի 24-ին, երբ երեկոյան հայտնի դարձավ, որ ադրբեջանցիները մտել են Փառուխ գյուղ, նույն օրը առավոտյան կառավարության Նիստում Նիկոլ Փաշինյանը, խոսելով հինգ կետերի մասին, արդեն ասաց․

«Այդ առաջարկներում Երևանի համար անընդունելի ոչինչ չկա, այլ բան, որ այդ առաջարկները չեն հասցեագրում Հայաստան-Ադրբեջան համապարփակ խաղաղության օրակարգի բոլոր հարցերը, ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահության փոխանցած մեր պատասխանով լրացրել ենք օրակարգը և, հետևաբար, այդ հենքի վրա պատրաստ ենք խաղաղության բանակցությունների մեկնարկին»՝ գրեթե կրկնելով Միրզոյանի տեքստը։ 

Նշենք, որ նախօրեին Ալմաթիում ԱՊՀ միջխորհրդարանական վեհաժողովի 30 ամյակի միջոցառումների ժամանակ Հայաստանի ԱԺ նախագահ Ալեն Սիմոնյանը նույնպես հայտարարեց, որ Հայաստանի համար այդ հինգ կետերն ընդունելի են։ 

Այսպիսով՝ արձանագրենք, որ ՀՀ իշխանությունները պատրաստ չեն պաշտպանել Հայաստանի ու Արցախի շահերը, հակված են զիջելու․ Ադրբեջանն ինչ ուզի, պատրաստ են տալ, միայն թե պահեն սեփական աթոռները»։